Dream a Little Dream

Πολλές φορές βλέπω αυτό το όνειρο στο οποίο πνίγομαι και δεν μπορώ να πάρω ανάσα. Πολλές φορές το όνειρο τελειώνει με ένα χέρι που με αρπάζει και με τραβάει μακριά από το βρώμικο, μουχλιασμένο νερό. Άλλες πάλι το όνειρο τελειώνει με μένα ξεβρασμένη στην όχθη του βάλτου, νεκρή.

Αν κάποιος με ρωτούσε από πού πηγάζει αυτό το όνειρο, το πιθανότερο είναι πως θα του έλεγα ότι δεν ξέρω, όπως τόσο συχνά λέω στους φίλους μου. Κάποιοι το δέχονται και με αφήνουν στην ησυχία μου. Άλλοι, πιο πονηρεμένοι, επιμένουν ότι είναι αδύνατο να μην έχω έστω μια ιδέα.

Μια φορά κι έναν καιρό ήμουν πολύ κλειστός άνθρωπος. Δεν θα μπω τώρα σε λεπτομέρειες σχετικά με τους λόγους που με είχαν οδηγήσει σ'αυτήν την στάση ζωής, δεν έχει σημασία και δεν πιστεύω πως θα ενδιέφερε και κανέναν. Όπως και να'χει, ήμουν έτσι. Δεν μίλαγα ιδιαίτερα για τον εαυτό μου, δεν μπορούσα να εκφράσω με λόγια αυτά που ένιωθα, μόνο να τα γράφω, δεν ήθελα να αφήσω κανέναν να με δει στ' αλήθεια. Μέχρι που πριν λίγο καιρό ήρθε ένα απρόσμενο γεγονός και κάτι έσπασε κι από τότε νιώθω διαρκώς ανοιχτή και ευάλωτη και πράγματα ξεχύνονται από μέσα μου που δεν είχα καν συνειδητοποιήσει ότι υπήρχαν.

“Να λες αυτό που θες πριν σε ρωτήσουν, να φροντίζεις τον εαυτό σου και να τον μοιράζεσαι”. Ήταν η πιο σοφή συμβουλή που μου έδωσε ποτέ κάποιος, παρόλο που χρειάστηκε να περάσουν τέσσερα χρόνια και κάτι ακόμη προκειμένου να καταλάβω τι ακριβώς ήθελε να πει. Όχι τόσο στα δύο πρώτα κομμάτια, όσο στο τελευταίο. Στο μοίρασμα.

Η αλήθεια είναι, αν θέλουμε να λέμε και του στραβού το δίκιο, δηλαδή, πως ποτέ δεν είδα τον εαυτό μου ως κάτι άξιο “μοιράσματος”. Στο δικό μου μυαλό ήμουν πάντα αυτό το εσωστρεφές, άκαμπτο και κοινωνικά απροσάρμοστο πλάσμα που όλοι θεωρούσαν πως ήμουν. Στο δικό μου μυαλό ήμουν η καλή μαθήτρια που διάβαζε εξωσχολικά βιβλία και που κανείς δεν ενδιαφερόταν ιδιαίτερα σχετικά με το τι μπορεί να έκανε ή πώς μπορεί να ένιωθε, εκτός κι αν ήταν να αντιγράψουν από μένα ή να τους βοηθήσω σε κάποιο διαγώνισμα. Και η αλήθεια είναι, επίσης, πως τίποτε από όλα αυτά δεν ήταν ψέμα. Το πρόβλημα ήταν πως αδυνατούσα να δω τον εαυτό μου με οποιονδήποτε άλλο τρόπο.

Ακόμη αδυνατώ. Δεν έχω ιδέα τι καλό μπορεί να έχω επάνω μου για να αξίζω μερικούς από τους ανθρώπους που είναι στη ζωή μου. Δεν είμαι ιδιαίτερα εκφραστική, είμαι υπέρ του δέοντος κυνική, αγχώνομαι εύκολα, είμαι περισσότερο επικριτική απ' όσο πρέπει και πιστεύω ακράδαντα πως έχω πάντα δίκιο. Α, και σκέφτομαι περισσότερο απ' όσο μου κάνει καλό.

Καμιά φορά χάνομαι τόσο βαθιά μέσα στο μυαλό μου που ξεχνάω τα πάντα και δεν συνειδητοποιώ ότι γύρω μου υπάρχει κόσμος. Είναι κάτι που έμαθα να κάνω σε κάτι νυχτερινές εξόδους κατά τα φοιτητικά μου χρόνια, όταν οι παρέες ήταν πολύ μεγάλες και οι μόνοι που ήξερα ήταν δυο άτομα που εξερευνούσαν ο ένας τον οισοφάγο του άλλου με τις γλώσσες τους. Κι είναι κάτι που ακόμα μου συμβαίνει συχνά-πυκνά, ακόμη και χωρίς να το θέλω.

Όπως τις προάλλες που είχα μείνει για ώρα με το βλέμμα καρφωμένο στη φλόγα ενός κεριού, κοιτάζοντάς το αλλά χωρίς στ' αλήθεια να το βλέπω. Χωρίς κανέναν ιδιαίτερο λόγο, δεν σκεφτόμουν καν τίποτα το πολύ σημαντικό, απλά είχα χαθεί κι αυτό ήταν όλο. Δεν ξέρω πώς να είμαι σαν τους άλλους ανθρώπους. Ποτέ δεν ήμουν. Υπήρχα πάντα στο περιθώριο μιας ύπαρξης που καθοριζόταν από άλλους και πάντοτε ζούσα μέσα από άλλους, σε τέτοιο βαθμό που τώρα που έχω ξαφνικά αναγκαστεί να ζήσω μόνο μέσα από μένα δυσκολεύομαι.

Πρώτα έζησα τα ερωτικά σκιρτήματα των φιλενάδων μου και μετά τα δικά μου. Πρώτα έζησα τις επιθυμίες των γονιών μου για μένα και μετά τις δικές μου. Πρώτα έζησα τη φοιτητική ζωή που έκαναν οι παρέες μου και μετά αυτή που έκανα εγώ. Πρώτα έζησα τις επαναστάσεις που έκαναν τα φιλαράκια μου και μετά τις δικές μου. Υπήρξαν τόσα πράγματα που άργησα να κάνω κι αυτό πάντοτε με έκανε να αισθάνομαι λίγο στην απ' έξω. Υπήρξαν και τόσα άλλα που έκανα πρόωρα. Αυτό δεν βοήθησε. Κι έφτασε μοιραία εκείνη η στιγμή όπου αναρωτήθηκα, έκανα ποτέ τίποτα για μένα; Επειδή απλά το ήθελα και όχι επειδή οι άλλοι το περίμεναν από μένα ή επειδή το θεωρούσα απλά απαραίτητο προκειμένου να μην μείνω πίσω;

Αυτό που δεν είχα καταλάβει τότε ήταν ότι όλοι μας, μοιραία, μένουμε πίσω. Κάποιες φορές είναι επειδή απλά ένα συγκεκριμένο μονοπάτι δεν μας ταιριάζει. Κάποιες άλλες επειδή φοβόμαστε να το ακολουθήσουμε. Και υπάρχουν και μερικές φορές που μένουμε πίσω μόνο και μόνο επειδή παίρνουμε φόρα για να εκτοξευτούμε πιο μπροστά από όλους τους υπόλοιπους.

Δεν θα πω ψέματα, το τελευταίο δεν μου έχει συμβεί συχνά. Τον περισσότερο καιρό εντάσσομαι κάπου ανάμεσα στην πρώτη κατηγορία και στη δεύτερη. Ντρέπομαι που το λέω, αλλά έχουν υπάρξει ένα σωρό πράγματα που θα ήθελα να έχω κάνει και δεν τα έκανα απλά και μόνο επειδή φοβήθηκα. Πράγματι, δεν είμαι ιδιαίτερα θαρραλέος άνθρωπος, όσο κι αν είμαι αποφασιστικός. Και δεν είμαι και ιδιαίτερα αυθόρμητη, πράγμα που δεν το κάνει ευκολότερο.

Και τελικά, σκέφτομαι, έχει καμία σημασία;Τι θα ήταν διαφορετικό στη ζωή μου σήμερα αν είχα κάνει αυτά τα πράγματα; Τι θα άλλαζε αν είχα πιστέψει πως, κάποιες φορές, αν πέσεις στο κενό μπορεί ακόμη και να μάθεις να πετάς; Ίσως τα πάντα, ίσως και τίποτα. Μα ο λόγος που δεν έχει σημασία είναι ότι πια είναι πολύ αργά και το παρελθόν κανείς δεν μπορεί να το αλλάξει. Το μόνο που έχει σημασία είναι το τώρα. Ίσως κάποιες φορές και το μετά, αλλά όχι πάντα.

Βαρέθηκα να σκέφτομαι το μετά. Όταν ήμουν μικρή μου έλεγαν, διάβασε τώρα, θα ζήσεις μετά. Στο λύκειο, διάβασε τώρα, θα ζήσεις μετά. Στο πανεπιστήμιο, διάβασε τώρα, θα ζήσεις μετά. Στο μεταπτυχιακό, διάβασε τώρα, θα ζήσεις μετά. Και να που έχω φτάσει στο διδακτορικό κι ακόμα μέσα μου νιώθω το πολύ δέκα χρονών γιατί αυτό είναι όλο κι όλο που κουβαλάω σαν εμπειρία ζωής.

Και τώρα τα έχω συνειδητοποιήσει όλα αυτά μαζεμένα και, δεν το κρύβω, έχω πελαγώσει λίγο. Σαν να μην έφταναν όλα αυτά, έχω αρχίσει και καταλαβαίνω πόσο δύσκολο το έκανα πάντα για τους άλλους. Το να είναι δίπλα μου, εννοώ. Δεν είναι ότι δεν έδινα τίποτα, το αντίθετο. Πολλές φορές τύχαινε να δώσω πολύ περισσότερα από όσα έπρεπε και να καταλήξω να βρίζω τον εαυτό μου που το έκανε. Το πρόβλημά μου ήταν κυρίως ότι αρνιόμουν να λάβω το οτιδήποτε.

Από τη μία, δεν πίστευα ότι μου άξιζε. Από την άλλη, απλά δεν ήθελα να δείχνω ότι έχω ανάγκη από ανθρώπους γύρω μου. Δεν ξέρω αν ήταν αλήθεια ή αν απλά ήταν ένα ψέμα που δούλευε για κάποιον καιρό, μέχρι που σταμάτησε να δουλεύει. Ίσως όλοι μας να έχουμε κι από ένα τέτοιο ψέμα μέσα μας. Ίσως μόνο εγώ. Κι ίσως αυτός να είναι ο λόγος που βλέπω αυτά τα όνειρα. Ίσως και όχι. Ίσως τα όνειρα να είναι απλά όνειρα και όλες οι μαλακίες περί υποσυνείδητου να είναι απλώς αυτό: μαλακίες.